Vlucht vertraagd? Je recht op maaltijden, hotel en terugbetaling

Als je vlucht vertraagd is, geeft EU261 je recht op gratis maaltijden en verfrissingen en twee telefoongesprekken of e-mails zodra de vertraging 2 uur bereikt bij vluchten tot 1.500 km, 3 uur bij middellange vluchten en 4 uur bij vluchten over lange afstand. Is het nieuwe vertrek pas de volgende dag, dan moet de maatschappij ook een hotel en vervoer ernaartoe regelen. Na 5 uur kun je van de reis afzien en een volledige terugbetaling krijgen. Daarnaast kun je, als je 3 uur of meer te laat aankomt, recht hebben op €250 tot €600 compensatie.

Verzorging geldt ongeacht de oorzaak van de vertraging. Compensatie niet. Hieronder lees je hoe elk recht werkt en wat je doet terwijl je nog op de luchthaven bent.

Het belangrijkste in het kort

• Het recht op verzorging (artikel 9) begint na 2, 3 of 4 uur, afhankelijk van de afstand, en wordt gemeten ten opzichte van de geplande vertrektijd.
• Verzorging betekent maaltijden en verfrissingen, twee communicatiemogelijkheden, en een hotel plus vervoer als je moet overnachten.
• Verzorging is ook bij buitengewone omstandigheden verschuldigd, zoals vulkanische as of storm, en de verordening stelt er geen tijdslimiet of maximumbedrag aan.
• Biedt de maatschappij geen verzorging, koop dan wat je redelijkerwijs nodig hebt, bewaar de bonnetjes en vraag het geld terug.
• Na 5 uur kun je van de reis afzien en om terugbetaling binnen 7 dagen vragen (artikel 8).
• Compensatie van €250/€400/€600 hangt af van een vertraging bij aankomst van 3 uur of meer, en de maatschappij kan die weigeren als de oorzaak buitengewoon was.

Wanneer je recht op verzorging begint

Artikel 6 van de verordening koppelt verzorging aan hoeveel later de vlucht naar verwachting vertrekt dan gepland. De grens hangt af van de afstand:

• 2 uur of meer bij vluchten tot 1.500 km
• 3 uur of meer bij vluchten van 1.500 tot 3.500 km, en bij alle vluchten binnen de EU van meer dan 1.500 km
• 4 uur of meer bij alle andere vluchten, in de praktijk vluchten van meer dan 3.500 km die de EU verlaten of binnenkomen

Verzorging hangt af van de vertraging bij vertrek. Compensatie is gebaseerd op de vertraging bij aankomst op je eindbestemming.

Wat de maatschappij je moet geven

Maaltijden en verfrissingen

De maatschappij moet maaltijden en verfrissingen aanbieden "in redelijke verhouding tot de wachttijd". De verordening noemt geen bedrag. De meeste maatschappijen delen vouchers uit voor eetgelegenheden op de luchthaven, of sturen die via de app. Valt een maaltijd in je wachttijd, dan hoort de voucher een maaltijd te dekken.

Twee telefoongesprekken of e-mails

Je hebt recht op twee gratis communicatiemogelijkheden, zoals telefoongesprekken of e-mails. Heb je geen bereik of geen roaming, vraag het dan aan de balie.

Een hotel en vervoer als je moet overnachten

Wordt de vlucht verplaatst naar de volgende dag, of moet je om een andere reden een of meer nachten blijven, dan moet de maatschappij zorgen voor hotelaccommodatie en vervoer tussen de luchthaven en het hotel. Dat geldt ook als je langer moet blijven dan gepland, bijvoorbeeld op je bestemming bij een retourreis.

Maatschappijen moeten ook bijzondere aandacht besteden aan passagiers met beperkte mobiliteit, hun begeleiders en kinderen die alleen reizen. Volgens de overwegingen van de verordening mag een maatschappij verzorging beperken of weigeren als het bieden ervan de vlucht zelf verder zou vertragen.

Verzorging geldt ook bij buitengewone omstandigheden

Hier verschilt verzorging het meest van compensatie. In McDonagh v Ryanair (C-12/11) zat een passagier dagenlang vast nadat de aswolk van 2010 het Europese luchtruim had gesloten. Ryanair voerde aan dat het haar hotel en maaltijden niet hoefde te betalen.

Het Hof van Justitie was het daar niet mee eens. Het oordeelde dat de zorgplicht ook bij buitengewone omstandigheden blijft bestaan, en dat de verordening er geen beperking in tijd of geld aan stelt. De vordering van de passagier is beperkt tot wat noodzakelijk, passend en redelijk was om te compenseren dat de maatschappij niet voor haar had gezorgd.

Een storm, een staking van luchtverkeersleiders of een sluiting van de luchthaven kan de maatschappij dus ontslaan van het betalen van compensatie, maar niet van het zorgen voor eten en onderdak. Een volledig overzicht van welke oorzaken meetellen vind je in onze lijst van buitengewone omstandigheden.

Als de maatschappij geen verzorging biedt

Soms is de balie onbemand of zegt het personeel dat er geen vouchers zijn. Je kunt dan zelf voor jezelf zorgen en de kosten later terugvragen.

• Koop wat je redelijkerwijs nodig hebt. Een gewone maaltijd en drankjes, een standaardhotel bij de luchthaven, en een taxi of shuttle als er geen bruikbaar openbaar vervoer is.
• Bewaar elk bonnetje. Bankafschriften helpen, maar gespecificeerde bonnetjes zijn beter.
• Houd het in verhouding. Rechters passen de toets "noodzakelijk, passend en redelijk" toe. Een vijfsterrenhotel of een duur diner met wijn wordt waarschijnlijk niet volledig vergoed.
• Vraag het schriftelijk terug bij de uitvoerende maatschappij na je reis, met kopieën van de bonnetjes en je boekingsgegevens.

Het terugvragen van je onkosten is een andere claim dan compensatie. Je kunt beide indienen.

5 uur of meer: recht op terugbetaling

Bereikt de vertraging 5 uur, dan geeft artikel 6 je de mogelijkheid om van de reis af te zien. Je hebt dan op grond van artikel 8 recht op:

• Terugbetaling van de volledige ticketprijs voor de delen van de reis die je niet hebt gevlogen, en voor delen die je al hebt gevlogen als de reis geen zin meer heeft
• Een terugvlucht naar je eerste vertrekpunt, zo spoedig mogelijk, als je al halverwege de reis bent

De terugbetaling moet binnen 7 dagen gebeuren, in geld. Vouchers mogen alleen als je daar schriftelijk mee instemt.

Denk goed na voordat je kiest. Zodra je de terugbetaling aanneemt en vertrekt, eindigt de zorgplicht van de maatschappij in de regel. Compensatie bij lange vertraging is gekoppeld aan te laat aankomen, dus als je helemaal niet vliegt, is je positie wat compensatie betreft minder zeker.

Compensatie is een apart recht

Naast verzorging kun je recht hebben op een vast bedrag aan compensatie als je 3 uur of meer te laat op je eindbestemming aankomt. De tekst van de verordening gaat alleen over annuleringen, maar in Sturgeon (C-402/07) oordeelde het Hof van Justitie dat lange vertragingen hetzelfde recht geven.

De maatschappij is geen compensatie verschuldigd als ze bewijst dat de vertraging werd veroorzaakt door buitengewone omstandigheden die zelfs met alle redelijke maatregelen niet hadden kunnen worden voorkomen. De meeste technische defecten en problemen met de bemanning tellen niet. Onze gids over hoeveel compensatie je krijgt bij een vertraagde vlucht behandelt de bedragen uitgebreid, en de rekentool voor compensatie rekent het uit voor jouw route.

Duur van de vertraging × afstand → waar je nu recht op hebt

Verzorging wordt gerekend vanaf de geplande vertrektijd. De rij over compensatie hangt af van je aankomsttijd, het moment dat de eerste deur opengaat, en van de oorzaak van de vertraging.

Checklist: wat je op de luchthaven doet

1. Vraag aan de balie van de maatschappij om vouchers zodra je de betreffende grens bereikt. Wacht niet tot ze je worden aangeboden.
2. Vraag naar een hotel als de nieuwe vertrektijd pas de volgende dag is. Vraag wie het boekt en hoe je er komt.
3. Fotografeer de vertrekborden, met de tijd zichtbaar, op verschillende momenten tijdens de vertraging.
4. Bewaar je instapkaarten, op papier of digitaal, en je boekingsbevestiging.
5. Noteer de omgeroepen reden, door wie en hoe laat. Piloten en gatepersoneel vertellen vaak meer dan de latere e-mail van de maatschappij.
6. Zorg dat je het op schrift hebt. Vraag de balie de vertraging en de oorzaak te bevestigen, of maak screenshots van de app en de berichten van de maatschappij.
7. Bewaar de bonnetjes van alles wat je zelf koopt.
8. Noteer je werkelijke aankomsttijd op het moment dat de deur opengaat, niet wanneer de wielen de grond raken.

UK261 werkt op dezelfde manier

Vluchten die uit het VK vertrekken, en vluchten die met een Britse of EU-maatschappij in het VK aankomen, vallen onder UK261. Het recht op verzorging, de hotelregel en de terugbetaling na 5 uur zijn inhoudelijk hetzelfde. Compensatie wordt in ponden betaald: £220, £350 of £520.

Wat verandert er in 2027?

De herziene verordening, (EU) 2026/2202, is van toepassing vanaf 23 oktober 2027. Ze behoudt het recht op verzorging, inclusief maaltijden, communicatie en zo nodig accommodatie. Vertragingen vóór die datum vallen onder de huidige regels. Zie nieuwe EU-passagiersregels 2027 voor wat er wel verandert.

Veelgestelde vragen

Mijn vlucht had 2 uur vertraging. Waar heb ik recht op?

Bij een vlucht tot 1.500 km op maaltijden en verfrissingen en twee gesprekken of e-mails. Bij langere vluchten nog nergens op. Een vertraging van 2 uur bij aankomst geeft geen recht op compensatie.

Moet de maatschappij een hotel betalen als de vertraging door het weer kwam?

Ja. Verzorging, inclusief een hotel bij een vertraging tot de volgende dag, geldt ook bij buitengewone omstandigheden. Het weer kan de maatschappij ontslaan van compensatie, maar niet van verzorging.

De voucher was niet genoeg voor een maaltijd. Kan ik het verschil terugvragen?

Als de voucher niet in redelijke verhouding stond tot de wachttijd, kun je proberen de redelijke extra kosten terug te krijgen. Bewaar de voucher en je bonnetje.

Mijn vlucht had 5 uur vertraging. Kan ik mijn geld terugkrijgen?

Ja. Je kunt van de reis afzien en om volledige terugbetaling binnen 7 dagen vragen, plus een terugvlucht naar je vertrekpunt als je al halverwege de reis was.

Kan ik zowel de kosten van maaltijden terugkrijgen als compensatie?

Ja, dat zijn aparte claims. Lees meer op onze pagina over compensatie bij vertraging en in het overzicht van EU261, of check je vlucht. FlyClaims rekent 20% inclusief btw, zonder extra kosten als een claim naar de rechter gaat.